Omgaan met stress en angst

Stress

Leven met Parkinson geeft stress en stress verergert de symptomen van Parkinson: harder trillen, langzamer bewegen, meer pijn.  Stress kan je niet helemaal voorkomen, maar je kan wel een aantal oorzaken van stress verminderen. Een aantal tips uit het artikel “Limiting stress” van Faye Rhodes, verschenen in de nieuwsbrief van de APDA in 2009:

  1. Herken de stressfactoren in je leven: waar krijg je stress van en hoe voel je je in zo’n situatie. Stel een lijstje op van stressfactoren
  2. Probeer de simpelste stressfactoren weg te werken. Dat kan heel simpel zijn. Kan je niet slapen van een zielige film? Kijk er dan niet naar!
  3. Niemand is onmisbaar: doe je waar je hart naar uitgaat of wat je denkt dan anderen van je verlangen?
  4. Vraag om hulp, deel taken op in kleine stukjes. Alles wat lukt, motiveert je om door te gaan. Er zijn mensen om je te helpen je spanning te verminderen
  5. Maak ruimte voor vrije tijd en leuke dingen. Plan rustmomenten in. Waar ontspan je van?
  6. Beweeg meer en eet gezond. Stel redelijke doelen voor eten en bewegen. Zoek er hulp bij.
  7. Geen controle is niet erg: je hebt niet alles in de hand en je kan niet meer doen dan je best
  8. Los conflicten zoveel mogelijk op of vermijd ze. Ze kosten te veel energie
  9. Slaap zo veel als je kan. Dat is niet makkelijk als je Parkinson hebt, maar wel belangrijk. Doe overdag een dutje
  10. Probeer verandering te zien als een positieve uitdaging. Dat maakt het verschil tussen je tevreden voelen en knorrig zijn. JE hebt het gedrag van anderen niet in de hand, maar je eigen gedrag wel
  11. Pluk de dag: probeer iedere dag ergens van te genieten

Schaamte en angst

Schaamte en angst hebben veel met elkaar te maken en versterken elkaar. Het zijn emoties die je gevoel voor eigenwaarde ondermijnen en een bron van ellende kunnen zijn. Schaamte heeft te maken met jezelf niet accepteren en met de angst er niet meer bij te horen. Hoe meer je erop gaat letten, hoe groter angst en schaamte worden. Schaamte en verlegenheid liggen op de loer wanneer je onzeker beweegt en men denkt dat je dronken bent. Of wanneer je maskergelaat wordt gezien als onvriendelijk of mensen je een beetje vreemd vinden. Dat maakt je machteloos, je voelt je klein.

Maar er is goed nieuws: schaamte, verlgenheid en angst kunnen succesvol bestreden worden. Bijvoorbeeld door compassie met jezelf te ontwikkelen

  • Ga moeilijke situaties niet uit de weg. Vertel dat je Parkinson hebt. Boek je een succesje, schrijf het dan op
  • Deel je angst en schaamte met iemand die je vertrouwt. Angst ern schaamte groeien als je ze wegstopt, omdat de gedachten daarover in je hoofd blijven rondtollen
  • Spreek jezelf toe op een positieve manier. Je mag de lat best wat lager leggen. Bedenk een zin die je het gevoel geeft dat je streker bent dan je ziekte, bijvoorbeeld: “Ik ben die ik ben en dat is goed”
  • Neem de tijd om uit te vinden wat er met je gebeurt als je je schaamt of angstig bent. Die gedachten kunnen je helpen om te bepalen hoe je ermee omgaat. Troost jezelf
  • Houd je aandacht in het hier en nu als je gespannen bent. Denk terug aan je eerdere succes(jes)

Als deze handvatten onvoldoende effect hebben en angst en schaamte jouw leven sterk beïnvloeden, bespreek dat dan met je neuroloog of verpleegkundige. Soms kan angst bij Parkinson veroorzaakt worden door storingen van het autonome zenuwstelsel. De neuroloog kan daar medicijnen voor voorschrijven.

Ga terug